Gratë, të pastreha në shtëpitë e tyre
Gratë po luftojnë për të drejtën e tyre në pronë, brenda dhe jashtë mureve të shtëpisë.
“Thoshte ‘unë jam zot në këtë shtëpi, ju jeni robët e mi’. Prej kësaj arsyes u nisë”,
tregon Marigona për ish-vjehrrin e saj
Marigona Buja është shkurorëzuar pas një viti bashkëjetese të dhunshme me vjehërri, teksa ballafaqimi me ish-bashkëshortin dhe familjen e tij ka vazhduar në gjyqësor. Foto: Agan Kosumi.
Luljeta Demolli, Drejtore e Qendrës Kosovare për Studime Gjinore, thotë që normat e zakonet tradicionale formësojnë idetë dhe praktikat përjashtuese ndaj grave dhe të drejtës së tyre në pronë. Foto: Agan Kosumi.
“Jam dalë prej banesës veç me tesha të trupit edhe me djalin”,
thotë Arjeta
Caption: Pas 10 vitesh martesë, ish-bashkëshorti e pastaj edhe gjyqësori ia mohuan Arjeta Gashit kontributin e dhënë në shtëpinë dhe banesën ku kishte jetuar. Foto: Agan Kosumi.
‘‘Një herë krejt jam kanë në atë katun ku jam kanë e martume, edhe i kam ra shpisë përskaj. Krejt trupi m'u dridhke’’,
thotë Fatmija“Në sallon për shembull është njëshi, dyshi i divanëve — njëshi është me u shtre burri, fotelja është me i pritë burri mysafirët, dyshja është për fëmijë. Gratë janë në këmbë, në kuzhinë",
thotë DemolliNga 248,000 objekte banimi në Kosovë, vetëm rreth 7,400 shtëpi janë në pronësi të grave.
Sipas Avokatit Asdren Bytyqi, institucionet e drejtësisë nuk kanë krijuar mekanizma të mirëfilltë ligjorë për t’ua garantuar grave të drejtën në pronë — qoftë fjala për trashëgimi apo për njohje të kontributit në martesë. Foto: Atdhe Mulla / K2.0.
Që katër vite, Luljeta Aliu është duke u përballur me sistemin ligjor, duke kërkuar që t'i njihet kontributi dhe e drejta në pronë nga martesa si dhe mbrojtja e duhur institucionale, e cila vazhdon të mungojë. Foto: Majlinda Hoxha / K2.0.
“Unë nuk pranoj me dalë, ajo shtëpi është e imja — është e imja sepse është e jona, është e imja se fëmijët e mi janë rritur aty”,
thotë LuljetaKërkesat e grave për drejtësi shpeshherë përballen me paragjykime apo stigmatizim nga rrethi i afërm dhe shoqëria.
Halim Kafexholli
Halim Kafexholli i ka kryer studimet baçelor për gazetari në Universitetin e Prishtinës. Ai ka qene përfitues i ciklit të parë të Bursës së Gazetarisë për të Drejtat e Njeriut, si dhe ka marrë pjesë në programin e mentorimit të K2.0. Halimi ka punuar në revistën Prishtina Insight të organizatës BIRN Kosovo. Ai po ashtu është përfitues i programit Bursa në Gazetari për të Drejtat të Njeriut (cikli 2018 dhe 2020). Aktualisht punon si gazetar në gazetën Nacionale.
Ky artikull fillimisht është shkruar në shqip.